Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, tersane, tekne imal ve çekek yerlerinin faaliyetlerini düzenleyen yönetmelikte değişiklik yaptı. 27 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren düzenleme; tesislerin devri ve kiralanması, işletme izinleri, elektronik kayıtlar, iş güvenliği belgeleri ve kapasite değişikliklerine ilişkin hükümleri güncelliyor.
Yeni kurallara göre, gerekli koşulları sağlayan tesislere belirli durumlarda bir defaya mahsus olmak üzere iki yıl geçerli kısmi işletme izni verilebilecek. Tesislerde yürütülen gemi inşası, bakım-onarım ve tadilat faaliyetleri elektronik ortamda izlenecek. Denetimde belirlenen eksiklikleri süresinde gidermeyen işletmelerin sistem kayıtları askıya alınabilecek.
Tersane veya çekek yeri devredilirse yeni işletmeci ne yapmalı?
Tersane, tekne imal yeri veya çekek yerinin devredilmesi ya da kiralanması halinde yeni işletmecinin, tesisin durumuna uygun izin için idareye başvurması gerekiyor. Başvuru; işletme izni, kısmi işletme izni veya tesiste yüzer havuz bulunuyorsa yüzer havuz işletme izni kapsamında yapılabiliyor.
Daha önce işletme izni ya da kısmi işletme izni almış tesisler için de kısmi işletme izni başvurusu yapılabilecek. İdare, tesiste denetim gerçekleştirecek. Tesis yönetmelikteki şartları karşılıyorsa işletmeciye bir defaya mahsus, iki yıl süreli kısmi işletme izni düzenlenebilecek. Gerçek veya tüzel kişilere ait taşınmazların devri ya da kiralanması da bu başvuru imkânı kapsamında değerlendirilecek.
Elektronik kayıt yükümlülüğü hangi faaliyetleri kapsıyor?
İşletmeciler, gemi ve su araçlarının inşası, bakım ve onarımı, tadilatı ile çekek faaliyetlerine ilişkin bilgileri Gemi Sanayi Veri Programı’na kaydetmekle yükümlü olacak. Bu uygulama, tesislerde gerçekleştirilen faaliyetlerin elektronik ortamda izlenmesini sağlayacak.
Denetimde tespit edilen uygunsuzluk veya eksiklikler verilen süre içinde giderilmezse tesisin sistem kaydı askıya alınabilecek. Askı süresince işletmeci, ilgili tesis için sisteme yeni bilgi girişi yapamayacak. Eksiklikler giderildikten sonra işletmeci başvuruda bulunabilecek; idare başvuruyu uygun bulursa kaydı yeniden faal hale getirebilecek.
İş güvenliği belgesi şartı nasıl değişti?
Yönetmelikte OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi Belgesi ifadesinin yerini TS EN ISO 45001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi Belgesi aldı. Böylece başvuru belgelerinde aranacak iş sağlığı ve güvenliği standardı güncellendi.
Başvuru dosyasına kıyı ve dolgu yapılarının teknik durumunu gösteren bir belge de eklendi. İlgili yapıların onaylı uygulama projelerine uygun tamamlandığını veya mevcut yapılar için vaziyet planlarının onaylandığını belirten Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü yazısının sunulması gerekecek.
İşletme izinleri kaç yıl geçerli olacak?
İşletme izinleri en fazla beş yıl için düzenlenmeye devam edecek. İzin süresi içinde tesis, İnceleme, Tespit ve Denetim Komisyonu tarafından en az bir kez denetlenecek. Yeni düzenleme, denetim sonrası işletme izni belgesinin liman başkanlığınca vize edilmesine ilişkin önceki hükmü kaldırıyor; ancak en az bir denetim yapılması şartını koruyor.
Tesisin kapasitesi veya yerleşimi değişirse ne olur?
İşletme izni ya da kısmi işletme izni bulunan tesislerde taşınmazlarla ilgili değişikliklerin tesis organizasyonuna ve yerleşim planına işlenmesi gerekecek. Tesisin bağlama planı varsa bu plan da güncellenecek.
İdare, değişiklikleri sonraki ara denetimde veya belge başvurusu sırasında yapılacak denetimde değerlendirecek. Taşınmaz ya da kapasite değişikliğini gerekli görmesi halinde işletme izni, kısmi işletme izni veya yüzer havuz işletme izni belgesini yeniden düzenleyebilecek. Örneğin yeni bir üretim alanı ekleyen veya tesis kapasitesini artıran işletmenin plan ve izin belgelerini mevcut duruma uygun tutması gerekecek.
Yeni plan rehberi ne zaman uygulanacak?
Tesis organizasyonu, yerleşim ve bağlama planlarının hazırlanması, değerlendirilmesi ve onaylanmasında idarenin hazırlayacağı rehber esas alınacak. Rehbere ilişkin hüküm, 1 Ocak 2027’den önce yapılacak başvurular için uygulanmayacak. Diğer yönetmelik değişiklikleri ise 27 Ekim 2026’da yürürlüğe girdi.
İlk yorum yapan olun